Ağrı hakkında okurken karşımıza çıkan teknik kelimeler bazen açıklamaktan çok kafa karıştırır. Nosiseptif, nöropatik ve nosiplastik ifadeleri, ağrının olası mekanizmasını konuşmak için kullanılır. Bunlar kişinin yaşadığı ağrının değerini veya gerçekliğini sıralayan etiketler değildir.
Nosiseptif ne demektir?
Nosiseptif ağrı, sinir dokusu dışındaki dokuda gerçek veya olası hasarla ilişkili ağrı algılayıcılarının etkinleşmesiyle bağlantılıdır. Bu tanım tek başına hasarın büyüklüğünü göstermez. Hangi dokunun etkilendiği ayrıca değerlendirilir. [IASP: Ağrı terminolojisi]
Nöropatik ne demektir?
Nöropatik ağrı, bedensel duyuları taşıyan sinir sistemindeki hastalık veya lezyonla ilişkilidir. Yanma kelimesini kullanmak tek başına bu tanıyı doğrulamaz. Belirtilerin dağılımı ve klinik değerlendirme önemlidir. [IASP: Ağrı terminolojisi]
Nosiplastik ne demektir?
Nosiplastik ağrı, açıklayıcı doku hasarı veya somatoduyusal sistem lezyonu için yeterli kanıt olmadan değişmiş nosisepsiyonla ilişkili ağrıyı anlatır. “Tetkikler normal, demek ki psikolojik” biçiminde bir sonuç çıkarılamaz. Bu mekanizma da klinik değerlendirme gerektirir. [IASP: Ağrı terminolojisi]
Neden tek kutuya sığmayabilir?
Bir kişide birden fazla mekanizma katkıda bulunabilir. Bu nedenle internetteki belirti listesiyle kendinizi kesin bir kategoriye yerleştirmeyin. Hekime hangi bulguların hangi açıklamayı desteklediğini ve bunun tedavi seçimine nasıl yansıdığını sorun.
Kavramları görüşmede nasıl kullanmalı?
Bu terimleri ezberlemek zorunda değilsiniz. Ağrının yerini, zamanını ve günlük etkisini anlatmanız daha önemlidir. Bir mekanizma açıklaması yapıldığında, bunun kesin tanı mı yoksa üzerinde çalışılan bir olasılık mı olduğunu netleştirmek ortak karar vermeyi kolaylaştırır.
Kaynaklar ve bilgilendirme
Genel bilgi amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi önerisi değildir. Tedavinin uygunluğu hekim değerlendirmesiyle belirlenir.